Başbakan Ünal Üstel, Erhan Arıklı’nın bakanlık görevinden alınmasının siyasi değil, gemi faciası sonrasındaki tutumuyla ilgili olduğunu söyledi. Üstel, Arıklı’nın hayatını kaybedenlerin aileleriyle görüşmediğini ve başka açıklamalar yaptığını belirtti.
Başbakan Ünal Üstel, Genç TV’de Mustafa Alkan’ın hazırlayıp sunduğu “Er Meydanı” programında, Girne açıklarında 30 Ağustos’ta meydana gelen gemi faciasının ardından Erhan Arıklı’nın Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı görevinden alınmasına ilişkin konuştu. Üstel, kararın siyasi olmadığını, Arıklı’nın facia sonrasındaki tutum ve açıklamaları nedeniyle alındığını söyledi.
Üstel, “Siyasi bir karar olsaydı çoktan onu gerçekleştirirdim. Kesinlikle öyle bir şey yok” dedi. Hayatını kaybedenlerin aileleriyle Cumhurbaşkanı ile birlikte görüştüklerini belirten Üstel, Arıklı’nın aileleri ziyaret etmediğini ve Başbakan Yardımcısı Fikri Ataoğlu aracılığıyla iletilen görüşme çağrısına rağmen gelmediğini söyledi.
Üstel, “Erhan Bey aileleri gelip kucaklamadı. Fikri Ataoğlu’na dedim ki ara, gelsin buraya. Maalesef gelmedi. Gelmediği gibi başka başka açıklamalar yaptığı için biz onu görevden almak zorunda kaldık” ifadelerini kullandı. Arıklı’yı korumak amacıyla görevden aldıklarını belirterek, “Biz onu görevden almasaydık daha da kötü olaylar yaşanabilirdi” dedi.
Göreve geldikleri dönemde ülkenin zorlu koşullardan geçtiğini söyleyen Üstel, siyasi istikrarı hükümetin öncelikleri arasında gösterdi. Siyasi istikrarın olmadığı dönemlerde yatırımların yarım kaldığını belirten Üstel; Türkiye’den KKTC’ye su temini projesinin 2009’da UBP’nin seçim manifestosunda yer aldığını, 2012’de imzalanan protokolün ardından suyun 2015’te ülkeye ulaştığını anlattı. Dağıtım çalışmalarının UBP’nin yeniden hükümete gelmesiyle gerçekleştirildiğini söyledi.
Lefkoşa Kuzey Çevre Yolu’nun kamulaştırma sorunlarının çözülmesinin ardından hizmete açıldığını ve Gönyeli Çemberi’ndeki trafik yoğunluğunu azalttığını belirten Üstel, Güzelyurt-Lefkoşa yolunun da hükümetleri döneminde tamamlandığını kaydetti. Girne-Alsancak-Lapta yolunun tamamlanmasıyla bölgedeki ulaşımın rahatladığını, Girne-Çatalköy yolunun iki etabının bitirildiğini söyledi. Dağ yolu, Karpaz-Zaferburnu ve Gençerenköy-Balalan yollarındaki çalışmalara da değindi.
Üstel, Türkiye ile ilişkilerin yatırımların hayata geçirilmesinde önemli rol oynadığını ve mali iş birliği protokollerinden yararlandıklarını söyledi. Girne-Alsancak ve Girne-Çatalköy yollarının yerel kaynaklarla yapıldığını, diğer projelerde Türkiye’nin sağladığı kaynakların kullanıldığını belirtti. 2012’de ihale edilen İskele-Boğaz yolundaki kamulaştırma sorunlarının çözüldüğünü ve bölünmüş yol çalışmalarının bitirme aşamasına geldiğini ifade etti. 2012’de ihale edilen Ercan Havalimanı’nın 2014’te bitirilmesinin planlandığını, ancak sonraki hükümetler döneminde tamamlanamadığını; yeni havalimanının kendi hükümetleri döneminde hizmete açıldığını kaydetti.
Genel ve yerel seçimlerin 6 Aralık’ta birlikte yapılması kararını değerlendiren Üstel, seçim yasaklarının kamu yatırımlarını ve hükümet çalışmalarını etkilediğini söyledi. Seçimlerin ayrı tarihlerde yapılması hâlinde ülkenin toplam dört ay seçim yasaklarıyla karşı karşıya kalacağını belirterek, “Bu ülkede bir seçim olduğu zaman 60 gün her şey durur. Halkımızın buna tahammülü yoktur. Halkımız icraat ister” dedi. Kararın UBP’nin yetkili kurullarında farklı görüşler dinlenerek alındığını ve iki seçimin aynı gün yapılmasıyla uzun süreli siyasi istikrar hedeflediklerini ifade etti.
UBP’nin aday belirleme seçimine ilişkin konuşan Üstel, elektronik oylama yönteminin 23 milletvekilinin katıldığı toplantılarda kararlaştırıldığını söyledi. Yaklaşık 9 bin üyenin katıldığı seçimde 71 aday adayı ve 10 kontenjan adayıyla toplam 81 kişinin yarıştığını belirtti. Seçim sonuçlarının ardından divanın bazı hatalarının tepkileri büyüttüğünü, oyların dijital sistemde kayıtlı olduğunu ve Yüksek Seçim Kurulu’nun sistem kayıtlarını teslim aldığını kaydetti. Ziya Öztürkler ve Emrah Yeşilırmak’ın aday olmalarının istenmediği iddialarını reddetti.
Üstel, “Kesinlikle hiçbir çatlak yok. Listede olan da olmayan da bizimle beraberdir. Tek yumruk olarak yolumuza devam ediyoruz” dedi. UBP’nin 18 belediyenin tamamında aday gösterdiğini, adayların 7 Kasım Cumartesi günü düzenlenecek etkinlikle tanıtılacağını söyledi. “İddia ediyorum, en çok belediye başkanını çıkaracak parti Ulusal Birlik Partisi” ifadelerini kullandı.
Hükümet dönemindeki soruşturma ve yargı süreçlerinin UBP’ye seçimde olumsuz yansımayacağını düşündüğünü belirten Üstel, yargının bağımsızlığına saygı duyduklarını söyledi. Emrah Yeşilırmak’ın dokunulmazlığıyla ilgili olarak, “Meclis yargı yeri mi? Yargı mahkemelerdedir. Milletvekilliği dönemi bittikten sonra yargı yolu açıktır” dedi.
UBP Girne eski Kadın Kolları Başkanı Fatma Ünal’ın sahte diploma davasında 5 yıl hapis cezasına çarptırılmasının partiye mal edilmemesi gerektiğini söyleyen Üstel, “Herkes kendi yaptığından sorumludur. Parti kişilerin partisi değil. Bu parti Ulusal Birlik Partisi’dir ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin en büyük partisidir. Bir hatalı işlem varsa yargı ona cezasını verdi” dedi. Mahkeme kararına saygı duyduklarını belirtti; davanın ele alınma sırasına ilişkin sorular yöneltti ve “Yargının verdiği cezaya saygılıyız, saygı duyuyoruz. Ama dediğim gibi bu yargının işidir, bize düşmez” ifadelerini kullandı.
Üstel, 6 Aralık seçimlerinde UBP’nin birinci parti olacağına ve hükümeti kuracağına inandığını söyledi. “UBP seçimlerde birinci partidir. Hükümeti kurar, icraatlarına devam eder ve istikrarla beş sene daha bu ülkede açıkladığımız manifestoların hepsini gerçekleştirir” dedi. Meclis’e üç veya dört partinin girebileceğine ilişkin kişisel beklentisini de dile getirdi.
Ercan-İskele yolundaki trafik yoğunluğunun arttığını belirten Üstel, yolu bölünmüş yola dönüştürmek için çalıştıklarını söyledi. Mevcut güzergâhtaki kamulaştırma sorunlarının yanı sıra köylerin arkasından ve dağlık bölgeden geçecek yeni bir güzergâhın da değerlendirildiğini; iki seçeneğin maliyet, kamulaştırma ve ulaşım açısından karşılaştırılacağını kaydetti. Lefkoşa trafiğini rahatlatmak için havalimanı yönünden yeni bağlantı yolu üzerinde de çalışıldığını ifade etti.
KIB-TEK’in geçmişten gelen borçlarının ödendiğini ve enerji altyapısına yaklaşık 200 milyon dolarlık yatırım yapıldığını belirten Üstel, Türkiye’den temin edilen yedi mobil jeneratörün sisteme dahil edildiğini söyledi. Türkiye’den deniz altı kablosuyla elektrik getirilmesi için fizibilite çalışmalarının tamamlandığını, kablonun üretimine başlandığını ve imalatın yaklaşık bir buçuk yılda tamamlanmasının beklendiğini kaydetti. Doğal gazın deniz altından getirilmesine yönelik çalışmaların başladığını, güzergâhın belirlenmesi için çalışma yürütüldüğünü ve doğal gazla çalışacak iki ayrı 150 megavatlık santral için ihale süreçlerinin devam ettiğini söyledi.
Türkiye ile imzalanan fiber optik projesinin yaklaşık 100 milyon dolar büyüklüğünde olduğunu belirten Üstel, Anayasa Mahkemesi süreci nedeniyle yaklaşık yedi ay bekleyen çalışmaların ikinci protokolün ardından yeniden ilerlediğini ve altyapının bir yıl içinde tamamlanmasının hedeflendiğini ifade etti. Projenin internet altyapısını güçlendirmesi ve dijitalleşmeyi hızlandırması amaçlanıyor.
Hayat pahalılığı ödeneğinin gelir düzeyine göre farklı oranlarda verilmesi için teknik çalışmalar yürütüldüğünü söyleyen Üstel, Türkiye’den uzman ekiplerin geldiğini ve Maliye Bakanlığı bünyesinde hazırlanan yazılımın beklendiğini belirtti. Düzenleme için Cumhuriyet Meclisi’nde ortak komite kurulmasını önerdiğini ifade ederek, “Az alana çok, çok alana az. Bunun olması lazım bu ülkede” dedi.
Nüfus planlamasının 490 bin kişilik projeksiyon üzerinden yapıldığını belirten Üstel, adrese dayalı nüfus kayıt sisteminin tamamlanması için belediyelerin çalışmalarını sürdürdüğünü söyledi. Mekânsal Adres Kayıt Sistemi’nin (MAKS) nüfus bilgilerinin güncel takibini sağlayacağını, muhtarlıkların da dijital altyapıya dahil edildiğini kaydetti. “Bu ülkede insanları odaya kapatarak nüfus sayılmaz. Artık elektronik çağdayız” ve “MAKS projesi bu sorunu kökten çözer” ifadelerini kullandı.
Borçlanmanın yatırımların sürdürülmesi için zaman zaman gerekli olduğunu söyleyen Üstel, alınan borçların faizlerinin ve zaman zaman ana paralarının ödendiğini, geri ödemede sorun yaşanmadığını belirtti. Kırsal kesim arsalarının dağıtımında belirlenen kriterlerin uygulandığını ifade ederek, “Kriterleri tutan kim olursa olsun siyasi rozetine bakılmaksızın verildi” dedi. Güzelyurt’taki çalışmaların tamamlandığını, Alayköy’de ihale sürecinin sona erdiğini; Maraş, Karpaz, Girne ve Mesarya’da projelerin planlandığını kaydetti.
Sosyal konutlarda uzun vadeli hedeflerinin 15 bin konuta ulaşmak olduğunu belirten Üstel, 5 bin konutun gençlere yönelik ayrı kriterlerle değerlendirilmesinin planlandığını söyledi. Gençlerin ülkede kalması için kırsal kesim arsaları, sosyal konutlar ve ilk ev kredilerinin yanı sıra bilgisayar, tablet ve akıllı telefon alımlarında vergi muafiyetleri üzerinde çalışıldığını ifade etti. 1600 cc’ye kadar yeni araç alımlarında vergi muafiyeti, ikinci el araç alımlarında ise devlet destekli düşük faizli kredi imkânı planlandığını kaydetti.
Milli Eğitim Bakanlığı tarafından düzenlenecek sınavlarda başarılı olan öğrencilerin KKTC’deki üniversite harçlarının devlet tarafından karşılanmasının planlandığını belirten Üstel, bunun gençleri ülkelerinde eğitim görmeye teşvik etmeyi amaçladığını söyledi. Çalışan annelerin kreş giderlerinin yüzde 50’sinin karşılanması, çalışmayan annelere ise asgari ücretin üçte biri oranında destek verilmesi için düzenleme hazırlandığını kaydetti. Sıfır-12 yaş grubundaki çocukların ihtiyaçlarına yönelik vergi muafiyetleri üzerinde de çalışıldığını belirtti.
Sosyal yardım alanlar, engelliler ve Cemile yardımı olarak bilinen destekten yararlananları kapsayacak yeni bir paketin önümüzdeki günlerde açıklanacağını söyleyen Üstel, bu kapsamda yaklaşık 11 bin kişinin bulunduğunu kaydetti. Engelli bireylerin kamuya istihdam edilmesinin yeni dönemde de devam edeceğini ifade etti.
Güney Kıbrıs’tan Kuzey’e göç edenlerin mülkiyet sorunları için yeni bir yasal düzenleme hazırlandığını belirten Üstel, yaklaşık 5 milyar puanın değerlendirilmeden kaldığını ve yaklaşık 600 kişinin İskân Komisyonu’ndaki işlemlerinin beklediğini söyledi. Göçmen dernekleri ve hukukçularla yaklaşık bir yıl çalıştıklarını anlatan Üstel, taslağın hak sahiplerine taşınmazlarda 49 yıllığına kullanım hakkı verilmesini, bu hakkın mirasçılara devredilebilmesini ve finansman teminatı olarak kullanılabilmesini öngördüğünü kaydetti. Düzenlemenin konutların yanı sıra arazileri de kapsayacağını belirtti.
Üstel, yasa taslağının 3 Haziran’da görüş alınması için Başsavcılığa gönderildiğini ancak henüz yanıt alınmadığını söyledi. Seçim yasakları öncesinde bazı arazi işlemlerinin tamamlandığını, tarım arazilerinin kira sözleşmelerinin yenilenmesine ilişkin ise bütün işlemlerin yetiştirilemediğini ve bunun üreticiler açısından sorun yarattığını ifade etti.
Kaynak: Gündem Kıbrıs — Kıbrıs
