Akkuyu NGS’nin dört ünitesi tam kapasiteyle işletmeye alındığında yılda yaklaşık 35 milyar kilovatsaat elektrik üretmesi öngörülüyor. Prof. Dr. Şule Ergün, bu üretimin fosil yakıt kullanımını ikame edebileceğini belirtti.
İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Enerji Enstitüsü Nükleer Araştırmalar Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Üner Çolak, Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin (NGS) Türkiye’nin karbon salımının sınırlandırılması ve enerjide dışa bağımlılığın azaltılması açısından önemli bir adım olduğunu belirtti. Çolak, santralin elektrik üretiminin yanı sıra nitelikli istihdam ve nükleer alanda malzeme ile ekipman üretme kapasitesinin gelişmesine katkı sağlayacağını söyledi.
Türkiye’nin uzun dönemli enerji politikalarında, toplam nükleer kapasitenin önümüzdeki 25 yılda 20 bin megavat elektrik gücüne ulaşmasının hedeflendiğini hatırlatan Çolak, dünyada 31 ülkedeki 417 reaktörün toplam elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 9’unu sağladığını ifade etti. Çolak, Akkuyu NGS’nin her biri 1200 megavat gücünde dört üniteden oluşacağını ve santralin tüm üniteleri işletmeye alındığında Türkiye’de elektriğin yüzde 10’unu üreteceğini belirtti.
Hacettepe Üniversitesi Nükleer Enerji Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Şule Ergün, nükleer enerjinin yalnızca elektrik üretim teknolojisi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. Ergün, nükleer enerjinin enerji arz güvenliği, sanayileşme, teknolojik gelişim ve nitelikli insan kaynağı yetiştirilmesine katkı sağladığını; santrallerin çevrelerinde mühendislik, araştırma ve sanayi ekosistemleri oluşturduğunu ifade etti.
Ergün, Fransa’da 2025’te üretilen elektriğin yaklaşık yüzde 68’inin nükleer santrallerden sağlandığını, yenilenebilir kaynaklarla birlikte elektrik üretiminin yüzde 95’inden fazlasının düşük karbonlu kaynaklardan gerçekleştiğini aktardı. Fransa’daki elektrik üretiminin ortalama sera gazı emisyon yoğunluğunun kilovatsaat başına yaklaşık 20 gram karbondioksit eşdeğeri olduğunu belirtti.
Japonya’da 2011’deki Fukuşima kazasının ardından reaktörlerin büyük bölümünün durdurulduğunu ve ortaya çıkan üretim açığının ağırlıklı olarak doğal gaz, kömür ve diğer fosil yakıtlarla karşılandığını söyleyen Ergün, ülkenin yıllık sera gazı emisyonlarının 2010’daki yaklaşık 1 milyar 258 milyon tondan 2013’te yaklaşık 1 milyar 408 milyon tona yükseldiğini kaydetti.
Ergün, Kanada’daki Bruce Nükleer Güç Santrali’nin Ontario’da tüketilen elektriğin yaklaşık yüzde 30’unu karşıladığını, doğrudan ve dolaylı olarak 22 bin kişiye istihdam sağladığını ve bölge ekonomisine yılda yaklaşık 4 milyar Kanada doları katkı sunduğunu belirtti. Santralin bulunduğu belediyenin yıllık vergi gelirine katkısının 30 milyon doları aştığını söyledi.
Rusya’daki nükleer sanayi altyapısına da değinen Ergün, Novovoronej’in 1960’lı yıllarda yaklaşık 3 bin nüfuslu bir kasabayken bugün 30 bini aşkın nüfusa ulaştığını, 4 binden fazla santral personeli ve ailelerine ev sahipliği yaptığını aktardı. Leningrad NGS’nin bulunduğu Sosnovy Bor’un nüfusunun ise 70 bine ulaştığını belirtti. Ergün, gerekli değerlendirme ve izinlerle santrallerin 60 yıl veya daha uzun süre işletilebildiğini, işletme, bakım, mühendislik, teknik hizmetler ve tedarik faaliyetlerinin uzun dönemli ekonomik yapı oluşturduğunu söyledi.
Ergün, Akkuyu’da her biri yaklaşık 1200 megavat elektrik gücünde dört reaktör inşa edildiğini belirterek, santralin tam kapasiteyle işletmeye alınması durumunda yılda yaklaşık 35 milyar kilovatsaat elektrik üretmesinin öngörüldüğünü söyledi. Ergün’e göre bu üretim, elektrik üretiminde önemli miktarda fosil yakıt kullanımının ikame edilebilmesi anlamına geliyor.
Ergün, Akkuyu’daki bir ünitenin yılda yaklaşık 8,8 milyar kilovatsaat elektrik üretmesi ve bu üretimin doğal gaz santrallerindeki üretimin yerini alması varsayımıyla, yılda yaklaşık 3,5 milyon ton karbondioksit emisyonunun önlenebileceğini ifade etti. Bu miktarı, belirli büyüme koşullarındaki yaklaşık 58 milyon ağacın bir yılda atmosferden uzaklaştırdığı karbondioksite eşdeğer olarak nitelendirdi.
Ergün, Akkuyu’nun öneminin elektrik üretimi ve emisyon azaltımıyla sınırlı olmadığını belirterek, projenin Türkiye’yi nükleer enerji kullanan ülkeler arasına kattığını ve enerji arz güvenliği açısından uzun yıllar sürecek bir kazanım sağladığını söyledi. Türkiye’nin uluslararası nükleer camianın kalıcı bir parçası olduğunu ifade etti.
Santralin bölgesel etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Ergün, Akkuyu sahasındaki çalışmaların en yoğun döneminde 30 bin kişinin çalıştığını belirtti. Gülnar, Büyükeceli ve çevresinde ulaşım altyapısının yenilendiğini; yeni okullar, sağlık birimleri ve sosyal tesislerin hizmete girdiğini, konut ve hizmet sektörünün canlandığını söyledi.
Ergün, Milli Eğitim Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Akkuyu Nükleer A.Ş. arasında imzalanan protokol kapsamında Silifke’de Nükleer Enerji Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi kurulduğunu da aktardı.
Ergün, Akkuyu NGS’nin nükleer santral inşası, işletmeye alma, kalite güvencesi, nükleer güvenlik, bakım ve işletme alanlarında Türkiye’ye deneyim kazandırdığını söyledi. Açıklanan verilere göre yaklaşık bin Türk şirketinin projede yer alarak yetkinlik kazandığını belirtti. Nükleer kalite standartları, izlenebilirlik ve denetim kültürünün farklı üretim alanlarına da taşınabileceğini ifade etti.
Rusya’da eğitimlerini tamamlayıp Akkuyu NGS’de göreve başlayan Türk uzmanların santralde çeşitli departmanlarda çalıştığını ve saha içindeki nükleer enerji eğitim merkezinde yetkinliklerini geliştirmeyi sürdürdüğünü belirten Ergün, yetiştirilen mühendis ve teknik personelin bilgi birikiminin uzun vadeli kazanım olduğunu kaydetti.
Ergün, teknoloji transferinin yalnızca bir teknolojinin ülkeye getirilmesiyle gerçekleşmediğini; bu teknolojiyi anlayabilecek, değerlendirebilecek ve geliştirebilecek insan kaynağının yetiştirilmesinin de önemli olduğunu söyledi. Türkiye’nin nükleer teknolojileri tasarlayabilen, ekipman üretebilen, güvenlik analizleri yapabilen ve uluslararası nükleer sanayiye ürün ve hizmet sunabilen bir ülke haline gelmesinin mümkün olduğunu ifade etti.
Kaynak: Sondakika.com — Teknoloji
